Bilim
Desibel ölçeği: gürültü neden logaritmik ölçülüyor
10 desibel artış sesin gücünü 10 katına çıkarıyor ama kulağa yaklaşık iki kat yüksek geliyor. Mesafeyle neden 6 desibel…
Kategori
Bilim
Fizik, biyoloji ve sağlık araştırmaları; bulgunun ne söylediği ve neyi söylemediği.
13Haber
1 / 2Sayfa
Bilim
İklim verisi nasıl ölçülüyor: termometreden buz çekirdeğine
Bir asır önceki sıcaklığı kim ölçtü, istasyon taşındığında veri ne oluyor, ağaç halkası ile buz çekirdeği neyi…
Bilim
Elektrik şebekesi nasıl dengede tutuluyor: frekans, rezerv ve kesinti
Elektrik üretildiği anda tüketilmek zorunda; depolanmış hâlde beklemiyor. Arz ile talebin saniye saniye eşitlenmesini…
Bilimsel bir çalışmayı okumak: p değeri, örneklem ve nedensellik
Haberde “araştırma gösterdi” diyen cümlenin arkasında çoğu zaman 40 kişilik bir çalışma ya da bir fare deneyi var…
Isı pompası nasıl çalışır: verim neden yüzde 300 görünüyor
Bir ısıtıcı harcadığı enerjinin en fazla tamamını ısıya çevirebilir. Isı pompası ise harcadığının üç dört katını…
CRISPR nedir, gen düzenleme nasıl yapılıyor
Bakterilerin savunma sistemi, laboratuvarda bir düzenleme aracına dönüştü. Cas9 DNA’yı nasıl kesiyor, hücre onarımı…
Kuantum bilgisayar klasik bilgisayardan nasıl farklı
Kuantum bilgisayar “tüm cevapları aynı anda denemiyor”. Kübit, süperpozisyon ve dolanıklık neyi değiştiriyor, hata…
Bilim
Uyku neden gerekli: iç saat, uyku baskısı ve ışığın rolü
Uykuyu iki ayrı sistem yönetiyor: biri saati tutuyor, diğeri yorgunluğu biriktiriyor. Işık saati kaydırıyor, kafein…
Antibiyotik direnci nasıl gelişir: direnci kazanan siz değilsiniz
Yaygın inanışın aksine vücut antibiyotiğe alışmıyor; bakteriler direnç geliştiriyor. Doğal seçilimin bu kadar hızlı…
Deprem büyüklüğü nasıl ölçülür: Richter, moment büyüklüğü ve şiddet
Aynı deprem için farklı rakamlar duymanızın nedeni ölçeklerin farklı şeyleri ölçmesi. Büyüklük ile şiddet aynı şey…
Nükleer enerji: fisyon, füzyon ve atık sorusu
Bir reaktör bombaya dönüşemez; ikisinin fiziği farklı. Fisyon bugünün teknolojisi, füzyon hâlâ laboratuvarda. Atık…
Bilim
Zaman her yerde aynı akmıyor: GPS’teki görelilik düzeltmesi
Uydulardaki atom saatleri, yerdeki saatlerden günde 38 mikrosaniye ileri gidiyor. Düzeltilmese konum hatası günde 10…